第341篇 秦攻赵赵王使赵括奔
出处：战国策·秦策五
📜 原文（文言文）
秦攻赵，赵王使赵括为将，代廉颇。蔺相如曰：“王以名使括，若胶柱而鼓瑟耳。括徒能读其父书传，不知合变也。”王不听，遂将之。赵括自少时学兵法，言兵事，以天下莫能当。尝与其父奢言兵事，奢不能难，然不谓善。括母问奢其故，奢曰：“兵，死地也，而括易言之。使赵不将括即已，若必将之，破赵军者必括也。”及括将行，其母上书言于王曰：“括不可使将。”王曰：“何以？”对曰：“始妾事其父，时为将，身所奉饭饮而进食者以十数，所友者以百数；大王及宗室所赏赐者，尽以予军吏士大夫，受命之日，不问家事。今括一旦为将，东向而朝，军吏无敢仰视之者；王所赐金帛，归尽藏之，乃日视便利田宅可买者。王以为若其父乎？父子不同，执心各异。愿王勿遣。”王曰：“母置之，吾已决矣。”括母因曰：“王终遣之，即有不称，妾得无随乎？”王许诺。赵括既代廉颇，悉更约束，易置军吏。秦将白起闻之，纵奇兵，佯败走，而绝其粮道，分断其军为二，士卒离心。四十余日，军饿，赵括出锐卒自搏战，秦军射杀赵括。括军败，数十万之众遂降秦，秦悉坑之。赵前后所亡凡四十五万。
📖 白话文翻译
秦攻赵，赵王使赵括代廉颇为将。蔺相如谏曰：“王以名使括，若胶柱而鼓瑟耳。括徒能读其父书传，不知合变也。”王不听，遂用之。括自少时学兵法，言兵事，以天下莫能当。尝与其父奢言兵事，奢不能难，然不谓善。括母问奢其故，奢曰：“兵，死地也，而括易言之。使赵不将括即已，若必将之，破赵军者必括也。”及括将行，其母上书言于王曰：“括不可使将。”王曰：“何以？”对曰：“始妾事其父，时为将，身所奉饭饮而进食者以十数，所友者以百数；大王及宗室所赏赐者，尽以予军吏士大夫；受命之日，不问家事。今括一旦为将，东向而朝，军吏无敢仰视之者；王所赐金帛，归尽藏之，乃日视便利田宅可买者。王以为何如其父？父子异心，愿王勿遣。”王曰：“母置之，吾已决矣。”括母因曰：“王终遣之，即有不称，妾得无随坐乎？”王许诺。括既代廉颇，悉更约束，易置军吏。秦将白起闻之，纵奇兵，佯败走，而绝其粮道，分断其军为二，士卒离心。四十余日，军饿，赵括出锐卒自搏战，秦军射杀括。括军败，数十万之众遂降秦，秦悉坑之。前后所亡凡四十五万。
💡 商战启示录
ความพ่ายแพ้ของเจ้า กัว (Zhao Kuo) มีรากเหง้าอยู่ที่ "การพูดถึงยุทธศาสตร์บนกระดาษ" อันหมายถึงการมีเพียงทฤษฎีโดยปราศจากประสบการณ์จริงในสนามรบ อีกทั้งยังเป็นผู้ดื้อรั้นถือดี ไม่เห็นใจผู้ใต้บังคับบัญชา ในแวดวงธุรกิจยุคปัจจุบัน ผู้บริหารระดับดาวหรือผู้สำเร็จการศึกษาจากคณะบริหารธุรกิจชั้นนำจำนวนมาก เมื่อถูกส่งตัวลงมาประจำองค์กร มักลอกเลียนแบบจำลองจากตำราโดยไม่คำนึงถึงสภาพความเป็นจริงของอุตสาหกรรมและวัฒนธรรมองค์กร ท้ายที่สุดก็นำไปสู่ความล้มเหลวเชิงกลยุทธ์ ตัวอย่างเช่น บริษัทอินเทอร์เน็ตยักษ์ใหญ่แห่งหนึ่งเคยทุ่มค่าตอบแทนสูงเพื่อดึงผู้บริหารข้ามชาติมาผลักดันกลยุทธ์การขยายตัวอย่างก้าวร้าว โดยมิได้คำนึงถึงความพร้อมของตลาดภายในประเทศ ผลปรากฏว่าแม้จะทุ่มงบอุดหนุนเพื่อดึงดูดผู้ใช้ แต่กลับมีอัตราการคงอยู่ของผู้ใช้ต่ำยิ่งนัก โครงการจึงล้มเหลวในที่สุด ในทางตรงกันข้าม เหริน เจิ้งเฟย แห่งหัวเว่ย เน้นย้ำเสมอว่า "จงให้ผู้ที่ได้ยินเสียงปืนใหญ่เป็นผู้เรียกหาพลังยิง" อันเป็นการเคารพประสบการณ์จากแนวหน้าจริง หลีกเลี่ยงการยัดเยียดทฤษฎีอย่างมืดบอด จึงสามารถพัฒนาองค์กรได้อย่างมั่นคงและยั่งยืน ความพ่ายแพ้ของเจ้า กัว ยังเป็นเครื่องเตือนสติว่า ผู้นำต้องมีคุณสมบัติแห่ง "การปรับเปลี่ยนตามสถานการณ์" กล่าวคือสามารถปรับกลยุทธ์ให้สอดคล้องกับสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงอยู่เสมอ บริษัทโกดักเคยยึดมั่นกับธุรกิจฟิล์มถ่ายภาพ ปฏิเสธการเปลี่ยนผ่านสู่ยุคดิจิทัล ในที่สุดก็ถูกตลาดทอดทิ้ง ขณะที่โนเกียแม้จะคิดค้นเทคโนโลยีหน้าจอสัมผัสได้ก่อนใคร แต่กลับพลาดโอกาสสำคัญเพราะความอนุรักษ์นิยม การศึกในโลกธุรกิจก็ดุจการศึกในสมรภูมิ ตลาดเปลี่ยนแปลงไปในชั่วพริบตา หนทางเดียวที่จะหลีกเลี่ยงชะตากรรมซ้ำรอยเจ้า กัว คือการผสานทฤษฎี การปฏิบัติ และความยืดหยุ่นในการปรับตัวเข้าด้วยกัน พร้อมทั้งสร้างกลไกการรับฟังความคิดเห็นที่มีประสิทธิภาพ เปิดใจรับฟังเสียงจากระดับปฏิบัติการ จึงจะนำพาองค์กรไปสู่ความสำเร็จที่ยั่งยืนได้