📜 原文（文言文）
孟尝君在薛，招致诸侯宾客及亡人有罪者，皆归孟尝君。孟尝君舍业厚遇之，以故倾天下之士。秦昭王闻其贤，乃先使泾阳君为质于齐，以求见孟尝君。孟尝君将入秦，宾客莫欲其行，谏，不听。苏代谓曰：“今旦代从外来，见木禺人与土禺人相与语。木禺人曰：‘天雨，子将败矣。’土禺人曰：‘我生于土，败则归土。今天雨，流子而行，未知所止息也。’今秦，虎狼之国也，而君欲往，如有不得还，君得无为土禺人所笑乎？”孟尝君乃止。
📖 白话文翻译
เหมิงฉางจวิน เถียนเหวิน เมื่อพำนักอยู่ในนครเซวี่ย ได้ชักชวนแขกผู้มีเกียรติจากแคว้นต่าง ๆ ตลอดจนผู้หลบหนีที่มีความผิดมาร่วมสวามิภักดิ์ เหมิงฉางจวินสละทรัพย์สมบัติส่วนตนเพื่อปฏิบัติต่อพวกเขาอย่างเอื้อเฟื้อ ด้วยเหตุนี้ผู้มีความสามารถทั่วหล้าจึงพากันมอบใจให้
พระเจ้าฉินเจ้าได้ทรงทราบว่าเหมิงฉางจวินเป็นผู้มีความสามารถ จึงส่งพระองค์จิงหยางมาอยู่เป็นตัวประกันที่แคว้นฉี เพื่อขอให้เหมิงฉางจวินมาเข้าเฝ้าที่แคว้นฉิน เหมิงฉางจวินเตรียมจะเดินทางไปแคว้นฉิน แต่เหล่าแขกผู้มีเกียรติของเขาต่างไม่ประสงค์ให้ไป ต่างพากันทูลคัดค้าน แต่เหมิงฉางจวินไม่ยอมฟัง
ขณะนั้นซูไดได้เข้ามาทูลว่า “เช้านี้ข้าพเจ้าออกมาจากภายนอก เห็นหุ่นไม้กับหุ่นดินกำลังสนทนากันอยู่ หุ่นไม้กล่าวว่า ‘ฝนตกลงมาแล้ว เจ้าจะต้องพังทลาย’ หุ่นดินตอบว่า ‘ข้าเกิดมาจากดิน เมื่อพังทลายก็ย่อมกลับคืนสู่ดิน หากฝนตกลงมา จะพัดพาเจ้าไป ณ ที่ใดเล่า เจ้าก็ไม่อาจรู้ได้’ แคว้นฉินในเวลานี้เป็นดั่งเสือและหมาป่าที่ดุร้าย ฝ่าบาทจะเสด็จไป หากเสด็จไปแล้วเสด็จกลับไม่ได้ ฝ่าบาทจะไม่ถูกหุ่นดินหัวเราะเยาะหรือ?”
เหมิงฉางจวินได้ฟังดังนั้น ก็ทรงเลิกล้มความคิดที่จะไปแคว้นฉินในที่สุด
💡 商战启示录
เม่งฉางจวินหยุดยั้งเพราะอุปมาของซูไต้ นับเป็นกรณีศึกษาคลาสสิกของการประเมินความเสี่ยงและการแก้ไขการตัดสินใจ ในสมรภูมิธุรกิจยุคปัจจุบัน เหตุการณ์นี้เตือนสติผู้ประกอบการว่า เมื่อเผชิญกับโอกาสในการขยายธุรกิจที่ให้ผลตอบแทนสูงและน่าดึงดูดใจ ต้องระวัง "ดินแดนเสือและหมาป่า" อันหมายถึงตลาดหรือหุ้นส่วนที่ดูแข็งแกร่งแต่เต็มไปด้วยกฎกติกาที่ไม่ชัดเจนและความเสี่ยงที่ควบคุมไม่ได้ ยกตัวอย่างเช่น ในปี ค.ศ. 2018 ยักษ์ใหญ่เทคโนโลยีรายหนึ่งของจีนเมื่อบุกตลาดอินเดีย ละเลยอุปสรรคด้านนโยบายท้องถิ่นและความเสี่ยงด้านกฎระเบียบ ต้องเผชิญกับค่าปรับมหาศาลและธุรกิจถูกขัดขวาง คล้ายกับ "เข้าสู่แคว้นฉินแล้วไม่อาจหวนคืน" อุปมาเรื่องหุ่นไม้และหุ่นดินของซูไต้นั้น เปรียบได้กับการวิเคราะห์ "ต้นทุนจม" และ "ต้นทุนการถอนตัว" ในเชิงธุรกิจ หุ่นดิน (วิสาหกิจท้องถิ่น) หยั่งรากในพื้นที่ เมื่อล้มเหลวก็ "กลับคืนสู่ผืนดิน" ได้ ส่วนหุ่นไม้ (ผู้มาจากภายนอก) เมื่อถูก "สายฝน" (ความผันผวนของตลาด) พัดพาไป ก็ไม่อาจรู้ว่าจะล่องลอยไปแห่งหน ยากที่จะถอนตัวอย่างปลอดภัย ดังนั้น ปัญญาในสมรภูมิธุรกิจจึงอยู่ที่ว่า ก่อนเข้าสู่ตลาดใหม่ ควรปฏิบัติเช่นที่เม่งฉางจวินทำในที่สุด นั่นคือ รับฟังคำแนะนำจาก "ที่ปรึกษาภายนอก" ดำเนินการจำลองสถานการณ์อย่างรอบด้าน (เช่น ความเสี่ยงทางการเมือง กฎหมาย และวัฒนธรรม) และกำหนด "กลไกการถอนตัวอย่างปลอดภัย" ไว้ล่วงหน้า หากช่องว่างความเสี่ยงกว้างเกินไป ต่อให้โอกาสนั้นน่าดึงดูดเพียงใด ก็ควรหยุดยั้งอย่างเด็ดขาด คงไว้ซึ่งภูเขาเขียวขจี เพื่อมิให้ตกเป็นที่หัวเราะเยาะของ "หุ่นดิน"