Chi phí tồn kho (Inventory Cost) là toàn bộ chi phí phát sinh trong quá trình doanh nghiệp mua, lưu trữ, quản lý và xử lý hàng tồn kho, thường bao gồm chi phí mua hàng, chi phí đặt hàng, chi phí lưu giữ (như phí kho bãi, phí bảo hiểm, lãi vay vốn, hao hụt) và chi phí thiếu hàng. Trong ngoại thương, chi phí tồn kho ảnh hưởng trực tiếp đến báo giá, lợi nhuận và dòng tiền, đặc biệt đối với nhà xuất khẩu sử dụng các điều kiện thương mại như FOB, CIF, nếu giao hàng chậm trễ hoặc đơn hàng thay đổi có thể dẫn đến phí kho bãi bổ sung và ứ đọng vốn. Các tình huống sử dụng bao gồm: khi tính toán báo giá xuất khẩu cần phân bổ chi phí tồn kho vào đơn giá; khi thương lượng MOQ hoặc lô hàng giao với khách hàng cần cân nhắc giữa chi phí tồn kho và lô sản xuất; khi chọn kho ngoại quan hoặc kho bảo thuế cần đánh giá chi phí tồn kho. Lưu ý: bên chịu chi phí tồn kho khác nhau theo các điều kiện thương mại, ví dụ EXW do người mua chịu, DDP do người bán chịu; chi phí tồn kho dễ bị nhầm lẫn với chi phí logistics và chi phí mua hàng, cần phân biệt phần cố định và phần biến đổi. So với 'chi phí lưu giữ', chi phí tồn kho có phạm vi rộng hơn, còn bao gồm chi phí đặt hàng và chi phí thiếu hàng.
📝 Ví dụ
1. Do khách hàng yêu cầu giao hàng làm ba đợt, chúng tôi buộc phải lưu tạm số hàng còn lại tại kho bên thứ ba, mỗi tháng phát sinh thêm khoảng 2.000 USD chi phí tồn kho, phần này cần được xem xét trong báo giá lần sau. (Giải thích: giao hàng chia đợt dẫn đến phí kho bãi bổ sung, thuộc chi phí lưu giữ trong chi phí tồn kho.)
2. Theo điều kiện FOB, người bán phải chịu chi phí tồn kho trước khi xếp hàng lên tàu, bao gồm phí kho bãi tạm thời từ nhà máy đến cảng và lãi vay vốn, do đó khi báo giá đã tính các chi phí này vào đơn giá. (Giải thích: dưới FOB, người bán chịu chi phí tồn kho trước khi xếp hàng, ảnh hưởng đến cấu thành báo giá.)
💡 Mẹo ngoại thương
Thuật ngữ ngoại thương là nền tảng của giao tiếp kinh doanh quốc tế
Thông lệ thương mại có thể khác nhau giữa các quốc gia
Khi sử dụng thuật ngữ trong hợp đồng, hãy ghi rõ phiên bản áp dụng (ví dụ: Incoterms 2020)
Với thuật ngữ chưa quen, hãy dùng trợ lý email đa ngôn ngữ của GlobalSync