{
"translation": "“Mua hộp trả châu” xuất phát từ “Hàn Phi Tử – Ngoại trữ thuyết tả thượng”, kể về một người nước Sở đến nước Trịnh bán châu báu, dùng gỗ quý làm hộp tinh xảo, lại dùng hương liệu xông ướp, dùng ngọc đẹp trang trí. Một người nước Trịnh mua chiếc hộp, nhưng trả lại châu báu bên trong. Thành ngữ vốn chỉ việc bỏ đi tinh hoa mà giữ lại thứ yếu, ví với sự lựa chọn không thỏa đáng, thiếu con mắt nhìn, không phân biệt được chính phụ. Trong cách dùng hiện đại, thường dùng để phê phán những người hoặc hành vi chỉ chú trọng hình thức bề ngoài mà xem nhẹ giá trị nội tại, cũng có thể dùng để tự giễu vì tham cái nhỏ mà mất cái lớn. Sắc thái tình cảm của nó thiên về nghĩa xấu, mang ý châm biếm và tiếc nuối. Về bối cảnh văn hóa, nó phản ánh sự coi trọng quan hệ “gốc – ngọn” của Trung Quốc cổ đại, nhắc nhở mọi người phải nắm bắt bản chất của sự vật, không bị hiện tượng bề mặt mê hoặc. Phạm vi sử dụng rộng rãi, như đánh giá lựa chọn tiêu dùng, nghiên cứu học thuật, thưởng thức nghệ thuật, v.v., nhấn mạnh cần phân biệt nặng nhẹ, tránh bỏ gốc theo ngọn."
}
📝 Ví dụ
1. Anh ta bỏ ra số tiền lớn để mua chiếc hộp quà được đóng gói tinh xảo, nhưng lại vứt bỏ lá trà bên trong một cách tùy tiện, đúng là mua hộp trả châu. (Ẩn dụ về việc chọn lựa không thỏa đáng, chỉ coi trọng vẻ bề ngoài mà bỏ đi những thứ thực sự có giá trị.)
2. Khi đọc kinh điển, nếu chỉ chú ý đến những từ ngữ hoa mỹ mà bỏ qua nội hàm tư tưởng, thì đó chính là mua hộp trả châu. (Ẩn dụ về việc không phân biệt được chính phụ, bỏ đi phần tinh túy.)