Nguyên tắc nguyên nhân gần

Nguyên tắc nguyên nhân gần (Proximate Cause) là nguyên tắc pháp lý cốt lõi trong thương mại quốc tế và bảo hiểm hàng hải, dùng để xác định mối quan hệ nhân quả giữa tổn thất và rủi ro. Ý nghĩa là: khi nhiều nguyên nhân tác động liên tiếp gây ra tổn thất, cần tìm ra nguyên nhân trực tiếp nhất, hiệu quả nhất và mang tính quyết định, tức là nguyên nhân gần. Nếu nguyên nhân gần thuộc rủi ro được bảo hiểm, người bảo hiểm sẽ bồi thường; nếu thuộc rủi ro loại trừ, sẽ không bồi thường. Các tình huống sử dụng bao gồm khiếu nại bảo hiểm vận chuyển hàng hóa, tranh chấp thư tín dụng, xác định bất khả kháng, v.v. Lưu ý: nguyên nhân gần không nhất thiết là nguyên nhân gần nhất về thời gian mà là nguyên nhân chính yếu về hiệu quả; cần phân biệt nguyên nhân gần với nguyên nhân xa, tránh nhầm nguyên nhân gián tiếp là nguyên nhân gần. Khác biệt với các thuật ngữ khác: nguyên tắc nguyên nhân gần khác với khái niệm chung về 'quan hệ nhân quả', nó nhấn mạnh tính chủ đạo và tính hiệu quả; cũng khác với nguyên tắc 'lợi ích bảo hiểm', vì nguyên tắc sau tập trung vào mối quan hệ lợi hại của người được bảo hiểm đối với đối tượng bảo hiểm. Người làm ngoại thương cần hiểu chính xác nguyên nhân gần để bảo vệ quyền lợi của mình trong khiếu nại, bồi thường và tranh chấp hợp đồng.