“Thủ chính bất a” có nghĩa là giữ vững đạo chính, không xu nịnh, uốn mình theo người khác, dùng để miêu tả người cương trực, ngay thẳng, kiên định với nguyên tắc. Trong đó, “thủ chính” chỉ việc tuân thủ chính nghĩa, đạo chính; “bất a” chỉ không thiên vị, không nịnh bợ. Thành ngữ này bắt nguồn từ “Sử ký”, thể hiện sự đề cao phẩm chất chính trực trong văn hóa truyền thống Trung Quốc. Ngữ cảnh sử dụng thường là để ca ngợi những người vẫn giữ được tiết tháo, không khuất phục trước quyền thế và lợi ích, thường dùng để miêu tả quan lại, thẩm phán, trí thức, v.v. Sắc thái tình cảm của nó mang nghĩa khen ngợi, hàm chứa sự kính phục và tán dương. Ý nghĩa sâu xa nhấn mạnh rằng trong môi trường phức tạp, cá nhân nên kiên định như đá tảng, không bị cám dỗ lay động, không bị áp lực khuất phục, là biểu tượng của công lý xã hội và lương tri đạo đức. Về bối cảnh văn hóa, nó cùng một mạch với tư tưởng “quân tử dụ vu nghĩa” của Nho gia, là biểu hiện quan trọng của mỹ đức Trung Hoa.
📝 Ví dụ
1. Ông ấy cả đời giữ vững chính đạo, không xu nịnh, dù đối mặt với áp lực từ cấp trên cũng không bao giờ làm trái lương tâm mình.
2. Vị thẩm phán này giữ vững chính đạo, không xu nịnh, chấp pháp công bằng, giành được sự kính trọng rộng rãi của người dân.