" Hồ tử thủ khâu " xuất phát từ " Lễ Ký - Đàn Cung Thượng ", nguyên văn là " Hồ tử chính khâu thủ, nhân dã ", ý chỉ khi cáo chết, đầu ắt hướng về gò núi nơi nó sinh ra. Hành vi này được người xưa coi là biểu tượng của việc không quên cội nguồn, quyến luyến cố thổ. Ý nghĩa sâu xa của thành ngữ là ví von con người dù ở nơi đâu, cũng không nên quên đi cố hương, tổ quốc hay cội nguồn của mình, thường được dùng để bày tỏ nỗi nhớ nhung sâu sắc và lòng trung thành với quê hương. Ngữ cảnh sử dụng thường thấy trong việc miêu tả nỗi nhớ quê của kẻ tha hương, người Hoa ở hải ngoại quyến luyến tổ quốc, hoặc nhấn mạnh cảm xúc biết ơn và báo đáp. Về bối cảnh văn hóa, nó thể hiện quan niệm truyền thống " lá rụng về cội " trong văn hóa Trung Hoa và tư tưởng " nhân " của Nho gia. Sắc thái tình cảm thiên về nghĩa tích cực, mang ý vị trang trọng, thâm tình, hoài niệm, thường được dùng trong văn học hoặc các diễn đạt trang trọng.
📝 Ví dụ
1. Tuy sống ở nước ngoài nhiều năm, ông vẫn luôn giữ lòng hướng về quê hương, năm nào cũng trở về quê tế tổ tiên. (ví với việc không quên đất cũ, lưu luyến quê nhà)
2. Vị nhà khoa học già này đã từ bỏ đãi ngộ hậu hĩnh ở nước ngoài, kiên quyết trở về nước cống hiến, thật đúng là tấm lòng hướng về cội nguồn. (ví với việc không quên gốc rễ, lòng luôn hướng về Tổ quốc)